Laatst gecontroleerd: augustus 2026.
Magneetvissen is niet verboden in Nederland. Er is geen landelijke wet tegen, er is geen vergunning vereist en er ligt geen wetsvoorstel bij het parlement dat daar verandering in zou brengen. Als hobby is het standaard legaal.
Dat is geen marginale interpretatie. Het Kenniscentrum Ontplofbare Oorlogsresten, dat onder Rijkswaterstaat valt, formuleert het duidelijk:
"Er is geen wetgeving waarmee magneetvissen direct en effectief verboden kan worden."
(Er is geen wetgeving waarmee magneetvissen direct en effectief kan worden verboden.)
De eerlijke kop voor Nederland luidt dus: toegestaan, tenzij op de plek waar je staat specifiek iets anders is bepaald. De rest van deze pagina gaat over die specifieke bepalingen, want er zijn er een paar en het is de moeite waard ze te kennen voordat je eropuit trekt.
Beperking één: waarnaar je zoekt
De Erfgoedwet bevat een opgravingsverbod (opgravingsverbod). Metaaldetectie als hobby is in Nederland legaal dankzij een schriftelijke uitzondering op dat verbod — en die uitzondering is opgesteld om alleen op het land te gelden.
De Inspectie Overheidsinformatie en Erfgoed, die onder het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap valt, stelt het rechtstreeks:
"De uitzondering op het opgravingsverbod voor het zoeken en graven met een metaaldetector geldt alleen op het land en niet in het water."
(De uitzondering op het opgravingsverbod voor het zoeken en graven met een metaaldetector geldt alleen op het land en niet in het water.)
Dit is het overdenken waard, omdat het het tegenovergestelde is van wat de meeste mensen aannemen. Het zijn van een hobbyist is wat een metaaldetectorzoeker op het land beschermt. In het water biedt diezelfde hobbyistenstatus helemaal geen vrijstelling.
Wat het niet betekent, is dat het uit het water halen van metaal illegaal is. De inspectie trekt de grens bij de intentie, en haar eigen uitgewerkte voorbeeld maakt dat het duidelijkst:
"Een gemeenteambtenaar die met een magneet de grachten schoonmaakt en fietswrakken van de bodem opvist, overtreedt de Erfgoedwet niet. Maar iemand die met een magneet hoopt een mooie oude sleutel te vinden of een vondst uit de Tweede Wereldoorlog overtreedt de wet wel."
(Een gemeentemedewerker die met een magneet de grachten schoonmaakt en fietswrakken van de bodem opvist, overtreedt de Erfgoedwet niet. Maar iemand die met een magneet hoopt een mooie oude sleutel of een vondst uit de Tweede Wereldoorlog te vinden, overtreedt de wet wel.)
Dezelfde activiteit. Dezelfde magneet. Het verschil zit in het doel. Schroot, fietsen en verloren sleutels uit een waterweg halen is niet waar deze wet op gericht is. Bewust in een kasteelgracht zoeken naar middeleeuws metaal wel.
In de praktijk zijn er daardoor twee soorten locaties die je beter kunt vermijden als je op zoek bent en niet aan het opruimen bent:
- Kasteelgrachten (kasteelgrachten)
- Grachten in historische stadscentra
Hier ligt archeologisch materiaal waarschijnlijk het meest, en de inspectie noemt beide plaatsen als locaties waar je een boete riskeert.
Beperking twee: je gemeente
Dit is precies waar mensen de mist in gaan, en het heeft niets met erfgoedwetgeving te maken. Afzonderlijke gemeenten kunnen magneetvissen via lokale verordeningen beperken, en doen dat ook. Er is geen landelijk patroon — de model-APV van de VNG bevat nog altijd geen bepaling over magneetvissen. Elk verbod wordt dus lokaal vastgelegd, en daarom verschilt de artikelnummering overal.
Gemeenten waar een beperking in de regelgeving is vastgelegd, gecontroleerd aan de hand van de gepubliceerde regelgeving:
| Gemeente | Positie | Waar het staat |
|---|---|---|
| Amersfoort | Verboden binnen een aangegeven zone, zonder mogelijkheid tot vrijstelling | APV art. 2:80 |
| Wijchen | Vanaf 1 januari 2026 in de hele gemeente verboden | APV art. 5:38b |
| Nijmegen | Verboden zonder vergunning van het college | APV art. 5:38 |
| Eemsdelta | Vergunning vereist, maar de gemeente stelt dat zij geen vergunningen afgeeft | APV art. 2:79a |
| Haarlem | Verboden, inclusief het bij zich hebben van de apparatuur | APV art. 5:38 + Verordening Haarlemse Wateren art. 43 |
| Groningen | Verboden in alle openbare wateren, vrijstelling mogelijk | Verordening Openbaar Vaarwater 2020 art. 24 — niet de APV |
| Delft | Verboden zonder vrijstelling | Verordening Openbaar Gemeentewater 2024 art. 17 — niet de APV |
| Oudewater | Beperkt, maar alleen in aangewezen archeologische zones | art. 3.15, vanaf oktober 2025 |
Let op het patroon in de laatste twee rijen van die lijst — van Groningen en Delft wordt vaak gemeld dat ze een "APV-verbod" hebben, maar dat klopt niet. Hun regels staan in afzonderlijke waterverordeningen. Als je een gemeente controleert, kijk dan niet alleen naar de APV.
En het verkeer werkt niet maar één kant op. Buren wijzigde zijn APV in februari 2023 om magneetvissen uitdrukkelijk uit te zonderen van het verbod op metaaldetectie; daar is dus geen vrijstelling nodig. Heerlen overwoog in november 2025 een verbod, maar zag daarvan af vanwege het geringe aantal meldingen van munitie. Regels bewegen in beide richtingen.
Zo controleer je je eigen gemeente in twee minuten
- Openen lokaleregelgeving.overheid.nl en zoek je gemeente op.
- Zoek in de tekst naar magneetvissen, metaaldetector en waterbodem.
- Controleer naast de APV ook de waterverordening — verschillende gemeenten hebben de regel daar in plaats daarvan opgenomen.
- Staat er niets in de regelgeving? Dan is het toegestaan. Als een handhaver je aanspreekt, sta je sterk als je rustig kunt zeggen dat het niet in de APV staat.
Twee beweringen die je vaak herhaald zult zien, maar die niet kloppen
Beide beweringen circuleren veel op hobbywebsites en het is de moeite waard ze allebei te corrigeren, omdat ze het beeld beperkter doen lijken dan het is.
"Je mag niet magneetvissen binnen 50 meter van een waterstaatswerk." Dit klopt, maar het is geen landelijke regel en heeft niets met Rijkswaterstaat te maken. De regel komt uit de Nautische Verordening Fryslân 2023, art. 9 lid 2 — een provinciale verordening voor scheepvaartroutes in Friesland. In die verordening wordt waterstaatswerk nauw omschreven en bewust anders gedefinieerd dan in de Omgevingswet: een brug, sluis, stuw, aquaduct of vergelijkbare constructie in een scheepvaartroute. Het betekent niet dijken, oevers of waterwegen in het algemeen, en de regel geldt niet buiten Friesland.
"Rijkswaterstaat verbiedt magneetvissen langs zijn wateren." Rijkswaterstaat heeft helemaal geen standpunt over magneetvissen gepubliceerd. De bewering is afkomstig uit hobbyblogs, niet uit een regeling van RWS.
Eén regel van een grondeigenaar bestaat wel degelijk en komt rechtstreeks van de bron: Staatsbosbeheer vermeldt in zijn toegangsregels dat het geen toestemming geeft voor magneetvissen op zijn terreinen en dat je geen vismagneet mag meenemen naar zijn gebieden. Dat is een toegangsvoorwaarde van de grondeigenaar en geen wettelijk verbod, maar de regel geldt voor een groot aantal terreinen. Op privéterrein heb je toestemming van de eigenaar nodig — dat is gewoon onderdeel van het eigendomsrecht.
Is magneetvissen gewoon vissen?
Het is een terechte vraag die voortdurend opkomt, dus het is de moeite waard om die goed te beantwoorden. De korte versie is dat het argument intuïtief klinkt, maar juridisch geen gewicht in de schaal legt.
De Visserijwet 1963 regelt het vangen van vis. De wet zegt niets over het bergen van metaal van een waterbodem, geen enkele instantie beschouwt magneetvissen als iets wat eronder valt, en een VISpas geeft je hier geen rechten. Voor magneetvissen is geen visvergunning nodig, en het is ook niet als vissen verboden — het valt eenvoudigweg buiten dat kader en wordt in plaats daarvan door het algemene recht geregeld.
Het verwante argument dat het hobbymatige doel het legaal maakt, stuit op het hierboven uiteengezette probleem: in het Nederlandse erfgoedrecht is de vrijstelling voor hobbyisten juist het punt waar de grens bij de waterlijn ligt. Het is een goed verweer op het land en geen verweer in het water.
Dat alles verandert niets aan de hoofdboodschap. U hoeft niet te discussiëren over magneetvissen, want er is om te beginnen geen landelijk verbod waar u omheen moet zien te komen.
Explosieven: het enige onderdeel dat u serieus moet nemen
Nederlandse waterwegen bevatten veel oorlogsmateriaal en ouderdom maakt het niet onschadelijk. De inspectie beschrijft gevonden munitie als een groeiend aandachtspunt voor de Explosieven Opruimingsdienst Defensie (EOD), en recente vondsten bevestigen dat — een vliegtuigbom in Eindhoven in april 2025, achttien vuurwapens uit het water in Den Haag in juli 2025 en een handgranaat in Rotterdam in januari 2026.
Als u iets bovenhaalt dat eruitziet als een granaat, handgranaat of munitie:
- Laat het aan de magneet vastzitten en laat het voorzichtig terug in het water zakken. Een vermoedelijk explosief van een magneet loswrikken is het gevaarlijkste wat u kunt doen.
- Ga weg en houd anderen op afstand.
- Bel 112.
Dit is ook, kort gezegd, het gedrag waardoor de hobby legaal blijft. Elk gemeentelijk verbod op bovenstaande lijst is ingevoerd na meldingen van gevonden munitie.
Als u iets archeologisch vindt
Op grond van art. 5.10 van de Erfgoedwet moet iedereen die een voorwerp vindt waarvan hij vermoedt dat het archeologisch is, dit zo snel mogelijk melden. In de praktijk betekent dat een vondstmelding bij de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, of via Portable Antiquities of the Netherlands (PAN). Stop met het hanteren van het voorwerp en meld het.
Wat dit voor u betekent
Magneetvissen is legaal in Nederland. Er is geen vergunning voor nodig, het is niet landelijk beperkt en er ligt geen voorstel om daar verandering in te brengen. Er bestaat wel een beperkte erfgoedregel over het bewust opsporen van archeologische voorwerpen in het water, een aantal gemeentelijke verordeningen en de gebruikelijke toestemming van de grondeigenaar.
Voordat u eropuit trekt: controleer de APV van uw gemeente en de bijbehorende verordening voor het water, vraag toestemming voor privéterrein, laat kasteelgrachten en historische grachten in stadscentra links liggen als u op zoek bent in plaats van aan het opruimen te zijn, en weet wat u moet doen als u iets militairs vindt. Als u dat doet, zit u goed.
Dit artikel bevat algemene informatie over gepubliceerde regels, geen juridisch advies, en is geen verklaring over wat u wel of niet zal overkomen. Nationale, provinciale en gemeentelijke regels verschillen en veranderen. Controleer altijd de actuele stand van zaken bij de instantie die verantwoordelijk is voor het water waarin u wilt vissen, en win gekwalificeerd juridisch advies in als er iets wezenlijks van afhangt.
